Aşağıda verilen bilgiler ve öneriler; burun estetik ameliyatı sonrası en sık sorulan soruları cevaplandırmak; yaşanması muhtemel durumları açıklamak ve ameliyattan en iyi sonucun alınması için hazırlanmıştır.
Dikkatle okunmalı ve özenle uygulanmalıdır.
AMELİYAT ÖNCESİ ÖNERİLER
Hastane ile ilgili randevunun alınması ve diğer organizasyonlar doktorunuz tarafından planlanacaktır. Hasta ya da yakınlarının doktorunuz özel olarak belirtmedikçe ameliyat öncesinde hastaneye gitmesine gerek yoktur. Anesteziyle ilgili işlemler ameliyat sabahında yapılacaktır.
Operasyondan önce en az 6 saat aç ve susuz olunmalı, hiçbir şey yenmemeli ve içilmemelidir.
Aksi belirtilmedikçe operasyon saatinden en az 1–2 saat önce hastanede olunmalıdır.Hastaneye gelindiğinde giriş kat danışmada bulunan görevliler yatışla ilgili işlemleri yapacak ve hasta, odasına alınacaktır.
Hasta yanında önden iliklenen kolay giyilip çıkarılabilen pijama, eşofman veya gecelik, kişisel bakım eşyaları (diş fırçası, tıraş makinesi, tarak, havlu vs.) bulunmalıdır. Baştan geçirilerek giyilen kazak, triko ve t-shirt gibi giysiler buruna takılabileceği için sakıncalıdır. Ameliyatta kolye, yüzük, bilezik, küpe ve saat gibi tüm takıların çıkarılmış olması gerekir.
Ameliyattan önceki on gün içinde aspirin gibi kan sulandırıcı ilaçlar kullanılmamalıdır. Ameliyattan 1 hafta öncesinde almış olduğunuz ilaçlar hakkında doktorunuzu bilgilendiriniz.
Tetkikler ve muayene sonucunda anestezi alınmasına ve ameliyata engel yoksa ameliyattan önce sakinleştirici ilaçlar yapılacaktır. Bu ilaçlar sayesinde ameliyathaneyi ve öncesini hatırlamayacaksınız.
AMELİYAT SONRASI ÖNERİLER
Ameliyat genel anestezi altında 2-3 saat sürer. Ameliyattan uyandığınızda, burun içinde silikon havayollu tampon, burun üzerinde termal alçı ve bandaj olacaktır. Havayollu tampon kullanıldığından burun ön kısmında sızıntı şeklinde kan gelişi olabilir, bu doğaldır. Ameliyatın ilk saatlerinde kırmızı olan bu akıntı giderek azalır rengi açılır. 1-2 gün içinde şeffaf akıntı halini alır.
Burnunuzun altındaki küçük tampon, gerektikçe değişebilir (veya hiçbir kanama yoksa çıkarılıp atılabilir).
Ameliyattan sonra ne zaman yemek yiyeceğiniz, yapılacak ilaçlar gibi hastanede olduğunuz dönem için gerekli tüm işlemleri doktorunuz planlayacaktır. Servis hemşireniz bu direktifleri uygulayacaktır.
Ameliyat sonrası dönemde hastanede ve evde hafif oturur pozisyonda yatmanız kafa içi basıncı düşürerek kan sızıntısını azaltır. Sırtınızı 2-3 yastıkla destekleyebilirsiniz.
Ameliyattan sonra 4. saatte sıvı gıdalar almaya başlayabilirsiniz. Servis hemşireleri ne zaman ağızdan gıda almaya başlayacağınızı size bildireceklerdir. Ameliyatta soluk alabilmeniz için entübasyon tüpü kullanıldığından, ameliyattan çıktıktan sonra boğazda tahriş takılma hissi olabilir. Bu his sıvı gıda alımıyla 2- 3 gün içinde hızlıca kaybolur.
İlk 2-3 günde yumuşak sıvı ve ılık gıdalar tüketmeniz ağrı hissini azaltacaktır. Aslında burun estetiği sonrası herhangi bir gıda sınırlaması yoktur. Fakat sert parçalı yiyecekler ağrı yapabileceğinden ve ağır, yağlı gıdalar bulantı- kusmaya neden olabileceğinden kaçınılmalıdır. Tozlu ortamlar ve baharatlar hapşırmaya yol açabileceği için bunlardan uzak durmaya çalışılmalı, sigara içilmemeli ve sigaralı ortamlarda bulunulmamalıdır.
Ameliyat sonrası 1 gece hastanede takipleriniz yapıldıktan sonra taburcu edileceksiniz. Ameliyat sonrası kullanacağınız ilaçları ve ne zaman kontrole geleceğinizi doktorunuz sizin için planlayacaktır. Burun pansumanı için yazılan yağlı damla ve okyanus suyu gibi ilaçlar tamponlar alındıktan sonra kullanılacaktır.
Ameliyattan çıktıktan sonra burun ve göz çevresindeki şişlikler, morluklar için hemen buz uygulama başlayacaktır. Servis hemşireniz size nasıl uygulayacağını anlatacaktır. Buz uygulama morluk ve şişlikler için çok önemlidir. Doktorunuz aksini söylemedikçe 15 dakika buz uygulayıp 10 dk. dinlenerek gece 12’ye kadar buz uygulamaya devam etmelisiniz. Tamponlar alınana kadar 48-72 saat olabildiğince buz uygulamanız morluk ve şişliklerin iyileşmesini hızlandıracaktır.
Morluk ve şişlikler 7-10 gün sürer. Hastadan hastaya ciltten cilde morluk ve şişliklerin miktarı değişmektedir. Açık tenli renkli gözlü hastalarda daha fazla görülmektedir. Şişlikler özellikle tamponlar alındıktan sonra aynı gün içinde hızlıca kaybolur. Morluklar için doktorunuz özel jel ya da krem önerecektir. Bu kremler sayesinde, 10-14. günde ameliyat öncesi görüntünüze sahip olacaksınız.
Tamponun alınmasından sonra bir süre daha burun içinde kabuklanma ve tıkanıklıklar devam edecektir. Doktor izin verene kadar sümkürülmemeli, kâğıt mendille burun nazikçe silinmelidir. Burnu temizlemek için doktorunuzun önerdiği okyanus sularını kullanabilirisiniz.
Ameliyattan sonrasında, tamponlar alındıktan sonra yüz ıslanmayacak şekilde ılık duş alınabilir. Bandajlar ıslanırsa saç kurutma makinesiyle kurutulabilir. Ameliyattan 2 gün sonra saçlar geriye doğru yıkanabilir.
Ameliyat sonrası ilk 2-3 hafta ön dişlerde hassasiyet olabilir. Onun için dişleri 2- 3. günde hafif bir şekilde fırçalanabilir.
1. haftada termal alçı ve bandajlarınız açılacak. İlk dönemde burun üzerinde şişlik ön plandadır. İyileşme tamamlandıkça burnunuzun şekli giderek güzelleşecektir. İyileşmenin %80’i ilk 2 ayda %90’ı 6. Ayda, tamamı yaklaşık 1. yılda tamamlanır.
Ameliyattan birkaç gün sonra kontak lens kullanılabilir. 2-3 ay boyunca gözlük kullanmak, güneşlenmek ve solaryuma girmek uygun değildir. Sıcak ve güneş yanığı burun dokularında bozulma ve şişmelere sebep olabilir. Özel durumlarda doktora danışarak yüksek faktörlü güneş kremleri ile güneşe çıkılabilir.
Ameliyattan 3-4 gün sonra bandajlara gelmeyecek şekilde masaj yapabilirsiniz.
İlk üç hafta; efor yapmak, ağır kaldırmak, spor yapmak, cinsel aktivite burun kanması riskinden dolayı yasaktır. Burun estetiği sonrası burun kanması %1 oranında görülmektedir. Bu riski azaltmak için ilk üç hafta dikkat edilmelidir.
Burnunuzun dışındaki pansumanlar çıkarıldığında çevre dokularda bir miktar şişme ve renk değişikliği fark edeceksiniz. Burnunuz şiş ve ucu yukarı dönmüş görülebilir. Bu zamanla kendiliğinden düzelecektir.
Burnunuzun ucunda ve bazen de üst dudağınızda uyuşukluk hissedebilirsiniz. Bu uyuşukluk 2-3 hafta kadar sürebilir.
3. Haftadan sonra yüzme tracking, koşu, pilates gibi sporlar yapılabilir. 8.haftaya kadar burna direkt çarpma riski olan toplu sporlar tenis, futbol, basketbol oynanılmamalıdır. Burnunuz eski burnunuzun gücüne 2. ayda gelir. Yine de her zaman darbeden sakınmada fayda vardır. Eğer burna darbe alırsanız hemen doktorunuzla irtibata geçin.
Estetik ameliyattan sonra, hastaların çoğu bir süre kendisini iyi hissetmez, bu oldukça normal ve anlaşılabilir bir durumdur. Gün ve gün burnunuz daha güzel görünmeye başlayacak ve moraliniz gittikçe yükselecektir. Bir veya iki hafta sonra, artık yeni ameliyat olmuş gibi görünmeyeceksiniz. Ancak iyileşme yavaş ve dereceli olarak ilerleyen bir süreçtir.
Yukarda açıklanan noktalar dışında beklenmedik bir durumla karşılaşırsanız ya da sorularınız olursa doktorunuza danışınız.
Op. Dr. İ. Çağatay RUHİ